Dom Mód „Bogusław Herse”

Zachęcam do odwiedzenia Wirtualnego Muzeum Konstancina – gratka dla miłośników historii. Znajdziecie tam również mój tekst o firmie „Bogusław Herse”. Polecam!

www.muzeumkonstancina.pl

Poniżej – okładka katalogu B. Herse ze zbiorów Biblioteki Narodowej. Autorem grafiki jest Tadeusz Gronowski.

Bogusław Herse

Próchnik,1945 – 1980

W 2013 roku nastąpiły zmiany właścicielskie w Próchnik SA. Marka przeszła lifting – zmieniono m.in. logo.  Na nowej stronie Próchnika i profilach na serwisach społecznościowych pojawiło się sporo archiwalnych zdjęć i informacji o Adamie Próchniku wokół których marka próbuje budować swoją historię. Zauroczyło mnie to jako fana archiwaliów, choć z drugiej strony muszę przyznać że wykorzystanie Krzyża Walecznych w logotypie jest kontrowersyjne, a historię potraktowano bardzo „marketingowo”.

Zakłady Przemysłu Odzieżowego im dr A. Próchnika powstały w 1945 r. na gruncie fabryki „Warta”. Fabryka ta podzieliła los tysięcy zakładów produkcyjnych znacjonalizowanych w drugiej połowie lat 40 XX wieku (szacuje się, że do 1949 r. Tymczasowy Zarząd Państwowy przejął ok. 6 tysięcy przedsiębiorstw). „Warta” miała swoją siedzibę w Łodzi przy ulicy Sienkiewicza 113. W latach 1939-1945 należała do spółki E. Martin, N.Norenberg, A. Krauze. Po przejściu w ręce państwa fabryce nadano imię Adama Próchnika – socjalistycznego działacza z tytułem doktora filozofii.

W pierwszych latach działalności przedsiębiorstwo produkowało płaszcze męskie (wojskowe i cywilne), kurtki wełniane i drelichowe, ale także okrycia damskie. W 1956 r. zakłady zaczęły specjalizować się w okryciach męskich.

 

1983 r.- Zakład Przemysłu Odzieżowego im. A. Próchnika w Łodzi. Produkcja kurtek i płaszczy z bawełny i elanobawełny (fot. A.Zbraniecki):

zpo próchnik1978 r. Szwalnia ZPO Próchnik (fot. M.Druszcz):zpo próchnikW latach 70-tych panowała moda na wielkoformatowe reklamy ścienne (które dzisiaj nazwalibyśmy „muralami”:). Moda ta nie ominęła zakładu Próchnika. Główne wejście do zakładu, lata 70-te:zpo próchnikNa zdjęciu projektantka ZPO Próchnik – Maria Kornacka oraz konstruktor Eugeniusz Płeska, 1978 r. (fot. M.Druszcz):zpo próchnikKolekcja jesień-zima 1978 r. Rysunki są prawdopodobnie autorstwa Marii Kornackiej (podobne widzimy na zdjęciu wyżej):zpo próchnikStylowy mężczyzna a.d. 1978…zpo próchnikvintage próchnik7 zpo próchnik…i 1979:vintage próchnik4 Kurtki uszyte przez ZPO Próchnik dla polskich sportowców na XII Zimową Olimpiadę w Innsbrucku, 1976 r. (fot. A. Zbraniecki): vintage próchnik2 Maria Kornacka i model – Andrzej Jankowski przy przymiarce, 1978 r. (fot. M.Druszcz):vintage próchnik3

Logo ZPO Próchnik – stylizowana łódka z żaglem w kształcie litery P.

PrintPlakat autorstwa Danuty Cesarskiej, 1977 r.Danuta Cesarska plakat Próchnik2Zdjęcia ZPO Próchnik pochodzą z mojej prywatnej kolekcji. Informacje historyczne (oraz część zdjęć) – z publikacji „Zakłady Przemysłu Odzieżowego im. dr A. Próchnika” wydanej w 1978 r. Korzystałam także z „Gospodarka w PRL” J. Kalińskiego.

Odzież dziecka, Instytut Wzornictwa Przemysłowego

Odzież Dziecka, 1953. Publikacja redagowana przez Instytut Wzornictwa Przemysłowego, nakładem Wydawnictwa Sztuka.

Okładka i kierownictwo graficzne – Tadeusz Gronowski. Projekty modeli – Maria Barbara Różycka, Regina Kańska-Piotrkowska. Opracowanie graficzne – Irena Kuczborska, Janina Dobrzyńska, Maria Jaroszyńska, Regina Kańska-Piotrkowska, Paulina Żuławska. Zdjęcia – Janina Mokrzycka, Henryk Hartwig.

Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego Odzież dziecka Instytut Wzornictwa Przemysłowego

Vintage sewing patterns (2) – Simplicity

Kolejna część starych wykrojów krawieckich. Dzisiaj Simplicity (tutaj znajdziesz wpis o wykrojach Vogue). Dwa pierwsze są najstarsze w mojej kolekcji. Pochodzą z późnych lat 50-tych lub początku 60-tych. W tym okresie na kopertach Simplicity nie drukowano jeszcze dat.
…………………………………………………………………………………………………
Some more vintage sewing patterns. Today let’s look at Simplicity (here you’ll find a post on Vogue). The first two ones are the oldest in my collection and are form 50s/60s.

Simplicity vintage patterns Simplicity vintage patterns

Zapraszam w podróż przez dekady mody XX w. Zobaczcie jak zmieniały się nie tylko style w ubiorze damskim, męskim i dziecięcym ale także kanony piękna i styl ilustracji: Continue reading

Dom Mody Herse // Herse Fashion House

Ilustracje z prasy, lata 20/30. XX w. przedstawiające modele ubiorów firmy Bogusław Herse. (Po więcej ciekawostek dotyczących firmy Bogusława Hersego zapraszam na strony Wirtualnego Muzeum Konstancina)
………………………………………………………………………………………………
Vintage press illustration of apparel by Bogusław Herse. Herse Fashion House was a company establihed in 1868 in Poland. It was an exclusive Warsaw-based store and atelier.

Bogusław Herse Bogusław HerseAmatorom historii mody polecam nowość wydawniczą – „Moda w przedwojennej Polsce” Anny Sieradzkiej. Książka obszernie opisuje modę w międzywojennej Polsce. Jest też coś dla oka – piękne zdjęcia (również z zasobu NAC) oraz ciekawostka – zdjęcia ubiorów i dodatków z epoki pochodzące ze zbiorów Adama Leja. Książkę właśnie nabyłam i co prawda jeszcze nie skończyłam czytać, ale już teraz polecam i dodaję do Półki z książkami.

„Moda w przedwojennej Polsce” zmotywowała mnie aby w końcu napisać o Bogusławie Herse (choć książka dokładnie nie opisuje losów tej firmy). Od dłuższego czasu miałam w planach, ale jakoś się nie składało… A jest o czym pisać.

Dom Mody Bogusława Hersego powstał w 1868 r. Początkowo mieścił się przy ul. Senatorskiej 10, a od 1899 r.- w pięknej warszawskiej kamienicy przy Marszałkowskiej 150, która niestety już nie istnieje.  W książce Jerzego Majewskiego wyczytałam, że budynek został zbudowany specjalnie dla Hersego:  Budynek był niezwykle ozdobny, najeżony wieżyczkami, a dwie dolne kondygnacje zajmował wielki sklep. Na Marszałkowską, Erywińską (dziś Kredytowa) i Plac Zielony wychodziły ogromne witryny. (…) Dom Mody Hersego dyktował trendy w Warszawie, kształtował gusty pań, kopiując najnowsze wzory z Paryża. Mieścił nie tylko luksusowy sklep, ale też pracownie (…) (źródło: Majewski J., Warszawa na starych pocztówkach).

Salon Hersego przy Senatorskiej 10 – na szyldzie widnieje nazwa „Magazyn Nowości” oraz „Bogusław Herse”…

Senatorska 10 Dom Mody Bogusława Herse

… oraz Marszałkowska 150 – po prawej stronie kamienica Hersego. Oficjalna nazwa firmy widniejąca w Przewodniku Przemysłu i Handlu  Polskiego brzmi „Dom Mód Bogusław Herse”.

Marszałkowska 150 Herse

Sklep Hersego „zagrał” w przedwojennej komedii „Jego ekscelencja subiekt” (reż. Michał Waszyńki) z Eugeniuszem Bodo i Iną Benitą w rolach głównych.

Kadr z filmu – kamienica przy ul. Marszałkowskiej 150 (kliknij w link na końcu posta aby obejrzeć więcej kadrów z filmu)…

Herse Marszałkowska…Bodo w roli subiekta (tzn. sprzedawcy:) sklepu Herse…Jego ekscelencja subiekt…Sklep miał dwie kondygnacje – dział męski znajdował się na parterze, damski na I piętrze, do którego można było dostać się tymi pięknymi schodami albo…dom mody hersego wnętrze…windą!dom mody hersego windaSklep miał również coś dla najmłodszych klientów:
Herse Dział dziecięcysuknia ślubna herse

W komedii zagrały nie tylko wnętrza kamienicy przy Marszałkowskiej, ale także ubrania Hersego. Powyżej modelka Hersego prezentuje klientce model sukni ślubnej.

Warszawianki dostawały wypieków na sam dźwięk nazwiska „Herse” i chyba nie było takiej która nie marzyłaby o sukni z domu przy Marszałkowskiej. Oto relacja z ówczesnej prasy – pełna zachwytu nad wystrojem salonu oraz strojami:

W świeżo urządzonych salonach p. Hersego, które robią wrażenie prywatnych apartamentów pałacowych. Wchodzimy jeszcze za dnia, wysokie okna o białych zasłonach rzucają dyskretne światło. Sala już pełna, panie zajęły miejsca. Małe stoliczki, fotele i krzesła tworzą compartiments. Wrażenie rautu w doborowem towarzystwie. Zaczyna się ściemniać. Naraz uderza fala światła, iskrzą się kryształy, świecą drogie materje i złocenia, sala odbija się w wysokich lustrach. Rozpooczyna się pochód uroczych „manekinów”. Bardzo liczne modele, od najwykwintniejszych, bogatych futer i wspaniałych toalet balowych, do strojów skromniejszych, na wszystkie gusta, i dla każdego dostępne. (…)

Tutaj następuje szeroki opis prezentowanych modeli takich jak: Kostjum Automne, Płaszcz Passe-Partout, Płaszcz Splendid, Płaszcz Grande Duchesse, Płaszcz Pole Nord, suknia five o’clockowa Princesse Persane, suknia wieczorowa Voleuse, bogata suknia wieczorowa Etoile, miła i łatwa do włożenia suknia popołudniowa Dolly, suknia skromniejsza As Pigue, suknia En visite, ładna i użyteczna suknia Snob, popołudniowa suknia Marquise, skromna popołudniowa suknia Joli Rien…

(…) Jest to tylko drobna część pięknych kreacji, które dane nam było oglądać w magazynie p. Hersego. Na zakończenie zjawia się poezja i fantazja. Oto pyżama z Panne różowej, wierzch z Chiffon tejże barwy, z odciętą falbaną, przybraną u dołu cieniowanemi różami z Chiffonu. Robe d’interieur-Ondine z niebieskiego Chiffon, plecy i dół z koronki ficelle, rękawy tworzące skrzydła, równie długie jak suknia. Nie było chyba ani jednej pań obecnych na pokazie, któraby nie przesłała cichego westchnienia na widok tych dwóch modeli. I zależnie od rodzaju urody i psychiki wewnętrznej nie pomyślała sobie: Jakże ta suknia słusznie nazwana Ondine, powiewna i poetyczna, jaka zabawna i oryginalna ta pyżama!

Poniżej – suknia Hersego ze zbiorów Centralnego Muzeum Włókiennictwa w Łodzi.suknia herse

W cyfrowej bibliotece Polona (o której pisałam tutaj) jest spory zbiór fotografii, na których zobaczycie piękne ubiory i – co mnie najbardziej zainteresowało – fotografii reklamowej!

Bogusław Herse Bogusław Herse Bogusław Herse Bogusław HerseBogusław Herse Bogusław Herse Bogusław Herse Bogusław Herse Bogusław Herse …czy ta pani stylizowana jest na ciemnoskórą damę?…Bogusław Herse Bogusław Herse Bogusław Herse Bogusław Herse Bogusław Herse Bogusław Herse Bogusław Herse

W swoim zbiorze mam kilka wycinków z prasy z reklamami Bogusława Herse. Dwie pierwsze – autorstwa Tadeusza Gronowskiego (tak, pani w nagłówku bloga pochodzi z drugiej reklamy:)):reklama hersegronowski reklama herse13,958 cm reklama sukni herse reklama sukni herse Continue reading

CETEBE (3)

Obiecana kolejna część (nie ostatnia!) etykiet CETEBE. Ostatnia etykieta to Confexim, o którym wspominałam w pierwszym poście CETEBE – znajdziecie go tutaj.
………………………………………………………………………………………………
More CETEBE labels (and more to come!). You can find the previous CETEBE post here.

etykiety CETEBE etykiety CETEBE etykiety CETEBE etykiety CETEBE etykiety CETEBE etykiety CETEBE cetebe9 cetebe10 etykiety CETEBE etykiety CETEBE etykiety CETEBE

Vintage sewing patterns (1) – Vogue

Stare wykroje Vogue. (Aby obejrzeć więcej starych wykrojów Vogue kliknij w linka na końcu tekstu)
…………………………………………………………………………………………………
Vintage Vogue sewing patterns (click on the link at the end of the post to view more patterns)
vintage vogue pattern 1 vintage vogue pattern 29

Vogue zaczął drukować modele do samodzielnego wykonania już pod koniec XIX wieku. Wykroje tych modeli można było zamówić pocztą. W 1909 r. Condé Nast kupiło Vogue (wg innych źródeł w 1905 r.) Wydawnictwo do dzisiaj ma ten tytuł w swoim portfelu. Od 1920 r. wykroje zaczęto publikować w dedykowanym do tego wydawnictwie Vogue Pattern Book.

vogue pattern book

Vogue Pattern Book /Source: ebay.com, Seller: avalon-collectibles/

W 1914 r. powstała spółka Vogue Pattern Company, a od ok. 1916-1917 r. szablony Vogue można już było nabyć jako oddzielny produkt w dużych domach towarowych. Wcześniej były one do nabycia wyłącznie drogą pocztową. W 1961 r. Condé Nast podpisało umowę licencyjną z Butterick Company i od tego momentu to Butterick wydawał szablony Vogue. Swoją drogą, to właśnie Butterick jest wynalazcą druku szablonów krawieckich na cienkim pergaminie (patrz foto), ale o tym będę jeszcze pisała przy publikacji dotyczącej wykrojów Buttericka.

vogue vintage pattern

Source: www.maccall.com

vogue vintage pattern

Source: www.maccall.com

Szablony powstają do dziś. Prawa do nich ma firma McCall. W kolejnych wpisach będę prezentowała szablony McCall, Butterick i inne. Nigdy niczego nie uszyłam z tych szablonów (a szyć potrafię), choć mam ich kilka pudeł. No cóż, chyba czyni to ze mnie prawdziwego kolekcjonera…

Jeżeli jesteście ciekawi jak wyglądają ubrania uszyte na podstawie szablonów, można je obejrzeć na www.mccall.com. Powyżej (oraz w dalszej części posta) kilka przykładów z tej strony.

Jeszcze kilka dat (źródło: http://vintagefashionlibrary.com) z historii wykrojów Vogue odnośnie „dizajnerskiej” linii tej publikacji, której przykłady można obejrzeć w dalszej części galerii:

1949 r. – rozpoczęto publikację linii wykrojów Paris Original. Linia osiągnęła dużą popularność i jako jedyna posiadała licencję na produkcję szablonów wielkich projektantów np. Yves St Laurent, Givenchy. Podpisano kontrakty ze sławnymi francuskimi projektantami –  Schiaparelli, Paquin, Balmain, Fath, Molyneux, Lanvin, Heim na ich szablony. Okazało się jednak, że te stanowiły nie lada wyzwanie dla „domowych krawcowych” – wykroje były skomplikowane i składały się z wielu części. Zdarzało się, że kobiety zapisywały się na lekcje szycia tylko po to by móc później skorzystać z tych wspaniałych szablonów!

1967 r. – rozpoczęto publikację linii The Americana, w ramach której ukazały się m.in. projekty Teal Traina, Oscar de la Renta, Chester Weinberg.

lata 70-te – szablony Calvin Klein, Donna Karan, Anne Klein, Geoffrey Beene, Bill Blass zdobyły wielką popularność. Rozpoczęto druk brytyjskich i włoskich projektantów, np. Bellville-Sassoon.

1984 r. – linia Vogue Individualist. Ukazują się Issey Miyake (najbardziej poszukiwane i rzadkie szablony), Isaak Mizrahi, Claude Montana.

1990 r. – Vogue Individualist zastąpiono linią Vogue Attitudes z takimi projektantami jak Anna Sui, Byron Lars, Isabel Toledo. Continue reading

70s Silhouette Glasses

Stare reklamy prasowe okularów Silhouette. Lata 70-te. Ta austriacka marka powstała w latach 60-tych i wciąż funkcjonuje – tutaj można obejrzeć współczesne modele. Moim zdaniem modele vintage są rewelacyjne. Wielka szkoda, że obecne wzornictwo Silhouette do nich nie nawiązuje. Dziwi to tym bardziej biorąc pod uwagę boom sprzed kilku lat na tzw. kujonki .

Zdjęcia pod reklamami przedstawiają inne autentyki z lat siedemdziesiątych. Nosiła je moja mama. Ja je przechowuję jako artefakt, nie odważyłam się jeszcze założyć :)
……………………………………………………………………………………………………..

Vintage Silhouette Glasses ads, 1970s. This Austrian brand was founded in the sixties. To check out their contemporary models visit this site. In my opinion the vintage models were terrific. It’s a pity that the company is not inspired by these models, especially given the fact that nerd glasses were a must have a few seasons ago.

The photos just under the ads are the photos of vintage glasses that my mother used to wear in the seventies. I keep them as an interesting artefact.

silhouette glasses1 silhouette glasses2 silhouette glasses3 silhouette glasses4 silhouette glasses5 vintage glasses_1 vintage glasses_2 vintage glasses_3 vintage glasses_4 vintage glasses_5 vintage glasses_6

Etykiety CETEBE (1)

Etykiety CETEBE z lat 60-tych.
……………………………………………………………………………………………………..
CETEBE labels, 1960s. CETEBE was a Polish state owned textile importer/exporter. These labels were probably part of CETEBE textiles packaging.

CETEBE CETEBE CETEBE CETEBE CETEBE CETEBE CETEBE CETEBE CETEBE CETEBE CETEBE CETEBECETEBECETEBE

CETEBE to powstałe w 1946 r. przedsiębiorstwo państwowe. W internecie panuje powszechne przekonanie, że etykiety CETEBE były etykietami na nici. Jednak moim zdaniem mogły one być elementem opakowania tkanin. Świadczy o tym profil działalności przedsiębiorstwa w latach z których etykiety pochodzą. Miałam okazję zapoznać się z firmowymi periodykami, z których wynika że w 1963 r. wydzielono z CETEBE eksport i import konfekcji i „artykułów różnych” i przekazano je nowemu przedsiębiorstwu handlu zagranicznemu – Confeximowi. CETEBE zajęło się wyłącznie eksportem i importem tkanin.

O tym, że etykiety mogły służyć do znakowania tkanin świadczy również analiza rynku sudańskiego przeprowadzona na łamach firmowego biuletynu:

„(…) Sytuacja rynkowa
Głównym konkurentem na rynku w tkaninach z włókien sztucznych oraz tkaninach bawełnianych drukowanych (kretony) jest Związek Radziecki i Rumunia. W tkaninach popelinowych i typu „fancy” spotykamy się z konkurencją przede wszystkim Japonii, Jugosławii, Czechosłowacji i Węgier. O ile w pierwszej grupie tkanin tj. tkanin kretonowych i z włókien sztucznych cieszymy się lepszą opinią od konkurencji, o tyle w tkaninach popelinowych i fantazyjnych przewyższają nas w tym względzie wyraźnie Japończycy. Niezależnie od powyższego Japończycy dysponują o wiele szerszym asortymentem tkanin popelinowych, które umiejętnie reklamują na rynkach.

Zagadnienie reklamy
Na rynku sudańskim Japończycy reklamują szeroko niektóre artykuły, zwłaszcza popeliny, w postaci reklamy kinowej, ulotek, podarków, i tp. My posiadamy 2 takie artykuły, które winny być przedmiotem szczególnej reklamy na wzór japoński, a mianowicie Lido i Krakus. Obok reklamy kinowej przewiduje się opracowanie pewnych upominków, które dotyczyłyby tylko 2 artykułów, oraz nadanie tym artykułom specjalnego znaku fabrycznego. (…)”

CETEBE

Etykieta z tkaniny LIDO

Przytoczony tekst pokazuje też jak dużą aktywnością i świadomością wykazywało się CETEBE w sferze promocji. Podejście nietypowe jak na realia Polski Ludowej. Wynikało ono z uczestnictwa przedsiębiorstwa na międzynarodowych rynkach. Konkurencja robi swoje.

CETEBE uczestniczyło też w targach krajowych i zagranicznych. Tutaj możecie obejrzeć relację z 1956 r. (Pawilon Przemysłu Tekstylnego na Międzynarodowych Targach Poznańskich) – piękne stoisko CETEBE – wiklinowe manekiny, konie, lustra…robi wrażenie.

Jeszcze jedna ciekawostka – odnośnie logo firmowego, które widnieje na etykietach. Okazuje się, że pochodzi ono od loga mojej Alma Mater. „Nazwa i znak firmowy Przedsiębiorstwa pochodzą z pierwszych lat istnienia CETEBE. Fregata była godłem najstarszej polskiej uczelni handlowej – Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie. Wychowankowie łódzkiego oddziału tej Szkoły, którzy w latach 1947-48 zasilili kadry aparatu handlu zagranicznego, adaptowali fregatę jako symbol łódzkiego eksportera polskich towarów tekstylnych.”

Do etykiet CETEBE i historii tego przedsiębiorstwa będę jeszcze wracała w przyszłych wpisach.

Schiesser, 1977 r.

Dzisiaj mały skok do przodu – rok 1977. Seria reklam Schiesser z niemieckiej prasy. Ciekawe kadry i spójna kampania.
……………………………………………………………………………………………………..
A series of Schiesser ads from German newspapers, 1977. A consistent campaign with interesting framing.

schiesser vintage 1 schiesser vintage 2 schiesser vintage 3 schiesser vintage 4 schiesser vintage 5